|
๖๑. ลากหนามจุกช่อง |
| ลากหนามจุกช่องนี้ |
อุปมา ไว้แฮ |
| คือผิดทำไว้หา |
เหตุกั้น |
| ชิงฟ้องก่อนความมา |
หมายกล่าว แก้นา |
| เป็นโจทก่อนเพือคั้น |
คัดข้อสำนวน ฯ|ะ |
|
|
|
๖๒. เข้าป่าจวนค่ำ |
| เข้าป่าจวนค่ำต้อง |
ด่วนเดิน |
| รีบเร่งอย่าทำเลิน |
เล่อช้า |
| อายุศม์แก่จาเมิน |
ศุขชั่ว นี้นา |
| จงหมั่นเพียรกลั่นกล้า |
บาปล้างสร้างกุศล ฯ|ะ |
|
|
|
๖๓. ไม่เห็นกระรอกอย่าโก่งหน้าไม้ |
| ไม่เห็นรอกโก่งน่าไม้ |
มองยิง |
| สายหย่อนเปล่าเหนื่อยจริง |
จรดจ้อง |
| คอยลาภยศทรัพย์สฤง |
ฆารก่อน อวดแฮ |
| มุ่งเปล่าไปได้ต้อง |
ิติถ้อยเยาะหยัน ฯ|ะ |
|
|
|
๖๔. อย่าข่มโคขืนให้กลืนหญ้า |
| วัวไม่กินหญ้าอย่า |
ข่มเขา |
| ทำใช่การตนเอา |
แต่ได้ |
| หญิงชายหมู่ชนเมา |
มัวสิง รักษ์เฮย |
| ของอื่นจะขืนให้ |
่ท่านต้องตามปสงค์ ฯ|ะ |
|
|
|
๖๕. เติมเชื้อไฟ |
| เอาฝอยใส่เพิ่ม |
ช่วยไฟ |
| น้อยก็พลอยลามไป |
มากร้อน |
| โกรธน้อยร่ำพิไร |
เรื่องผิด ยุเฮย |
| ทำโกรธให้มากซ้อน |
สิบข้าคำเสิม ฯ|ะ |
|
|
|
๖๖. หัวล้านได้หวี |
| ศีรษะล้านเลี่ยนโล้น |
แดงสี |
| อยากแต่งผมได้หวี |
จ่อจ้อง |
| คลำผมไม่พบมี |
หมายเปล่า ไปเฮย |
| ได้สิ่งของไม่ต้อง |
ที่ใช้อย่าหวัง ฯ|ะ |
|
|
|
๖๗. ตาบอดได้แว่น |
| ตาบอดปิดที่แก้ว |
ตาสลาย |
| ได้แว่นตาคิดหมาย |
ใส่แก้ |
| สวมแว่นเพ่งดูลาย- |
มือห่อน เห็นแฮ |
| ยศไม่มีจนแท้ |
สิ่งได้เกินตัว ฯ|ะ |
|
|
|
๖๘. เป่าหอยโข่ง |
| พราหมณ์คนป่าไม่รู้ |
จักสังข์ |
| หอยโข่งคิดว่าดัง |
เป่าได้ |
| ผิดชอบห่อนคิดระวัง |
ว่ากล่าว แซ่แฮ |
| ถ้อยกล่าวติเตียนไท้ |
ร่มเกล้าจอมสถาน ฯ|ะ |
|
|
|
๖๙. ไม่เห็นน้ำอย่าตัดกระบอก |
| ไม่เห็นน้ำตัดไม้ |
ทำกระบอก ก่อนนา |
| น้ำไม่มีสักจอก |
เหนื่อยค้าง |
| หมายลาภที่ไกลออก |
ชวนเพื่อน ขบฤา |
| พูดอวดมั่งมีอ้าง |
เอิบเอื้อมห่อนไกล ฯ|ะ |
|
|
|
๗๐. หักด้ามพร้าด้วยเข่า |
| หักด้ามพร้าด้วยเข่า |
คิดผิด |
| ไม่หักได้ดั่งจิตต์ |
เข่าค้ำ |
| ทำการหักโหมกิจ |
เกินเหตุ นั้นนา |
| การก็ไม่เสร็จซ้ำ |
เจ็บแค้นภายหลัง ฯ|ะ |
|
|
|
๗๑. ไม้ซีกงัดไม้ซุง |
| ไม้ซีกบางอย่าได้ |
คัดซุง ใหญ่นา |
| หักแน่หมายจักพยุง |
ต่อต้าน |
| ผู้น้อยไม่อาจจูง |
ชักสั่งสอนนา |
| ยศใหญ่ใครคัดค้าน |
ป่นปี้แหลกเหลว ฯ|ะ |
|
|
|
๗๒. เตี้ยอุ้มค่อม |
| คนมีกายต่ำเตี้ย |
่เล็กนัก |
| อุ้มค่อมคนค้ำชัก |
ถ่อมแท้ |
| วาสนาต่ำมารัก |
ร่วมเสน่ห์ สนิทเฮย |
| กับที่ต่ำพงศ์แก้ |
เรื่องร้อนห่อนหาย ฯ|ะ |
|
|
|
๗๓. พุ่งหอกเข้ารก |
| ถือหอกพุ่งปล่อยทิ้ง |
ที่รก |
| เลยร่วงละให้ตก |
ไม่เอื้อ |
| คำคนกล่าวผันผก |
เหลวเรื่อย ไปนา |
| พูดไม่มีเอื้อเฟื้อ |
เพื่อพ้นตนเสีย ฯ|ะ |
|
|
|
๗๔. กลิ้งครกขึ้นเขา |
| ทำความชอบไว้เพื่อ |
หวังผล |
| กายเหนื่อยพากเพียรยล |
เยี่ยงรู้ |
| กลิ้งครกใหญ่ขึ้นบน |
เขาท่าน เปรียบแฮ |
| ยากยิ่งลำบากสู้ |
หมั่นกลิ้งโดยเพียร ฯ|ะ |
|
|
|
๗๕. ตีงูให้กากิน |
| ตีงูทำเหยื่อให้ |
แก่กา |
| กาอิ่มใช่การพา |
เหนื่อยแท้ |
| สืบความเที่ยวฟ้องหา |
เหตุชั่ว ชนกัน |
| ผู้อื่นจะชนะแพ้ |
ห่อนได้ปรับไหม ฯ|ะ |
|
|
|
๗๖. เหยียบเรือสองแคม |
| คนเหยียบเรือสองฝ่ายข้าง |
แคมเรือ |
| ผันผ่อนเอียงค่อยเจือ |
ถ่วงไว้ |
| โลภลาภวาบความเหลือ |
เล่ห์ล่อ คนนา |
| ทรัพย์เร่งรีบโจทก์ได้ |
แค่นคั้นจำเลย ฯ|ะ |
|
|
|
๗๗. เหยียบเต่าสองตีน |
| สองเท้าเหยียบเต่าไว้ |
เต็มบาท |
| เหยียบแน่นไม่อาจ |
ออกได้ |
| ความรักจับมั่นมาตร |
หมายแม่น ในเฮย |
| หนึ่งทรัพย์กู้ยืมไว้ |
แม่นแท้มีกรรม ฯ|ะ |
|
|
|
๗๘. วัวหายล้อมคอก |
| โคหายหมดคอกแล้ว |
ระลึกถึง ผิดนา |
| เศร้าจิตต์คิดรำพึง |
เพื่อกั้น |
| ล้อมคอกผูกมัดรึง |
สั่งมั่น คงแฮ |
| ตนและทรัพย์ยับนั้น |
ชั่วแล้วกินไฉนฯ|ะ |
|
|
|
๗๙. ตักน้ำรดหัวสาก |
| น้ำรดสากชุ่มชื้น |
พลันหาย |
| ไหลไม่ขังชลสาย |
เสื่อมแห้ง |
| สั่งสอนหมู่หญิงชาย |
ชนโง่ เขลาแฮ |
| โทษที่สอนยากแกล้ง |
ต่อแย้งห่อนตาม ฯ|ะ |
|
|
|
๘๐. จับช้างกลางแปลง |
| จับคเชนทร์เถื่อนคล้อง |
กลางแปลง |
| ช้างใหญ่เหลือเรี่ยวแรง |
เหนี่ยวรั้ง |
| จับผิดแก่คนแข็ง |
คำกล่าว คดีนอ |
| หลักไม่มีมักพลั้ง |
เพลี่ยงแล้วเสียความฯ|ะ |
|
|
|
|
|
|
| |
|
|